Gulaggh – Vorkuta
Enkele jaren geleden maakte iemand mij gewaar van een band die beweerde de meest extreme muziek ooit gemaakt te hebben. Op dat moment was ik al redelijk bekend met bands die er extreme vormen van muzikaliteit op nahouden, maar deze band was mij nog volslagen onbekend en de beschrijving die ik hoorde maakte nieuwsgierig. Die band was Stalaggh en het duurde niet lang voor ik het album
rojekt Terrror: in handen kreeg. Hiermee kwam ik eindelijk in aanraking met de muziek van Stalaggh en ze hadden gelijk, het was extreme muziek. Extreme Audio Terror voor de sterken van maag en oor. Ik vond het geweldig, al was het jammer dat Stalaggh bij hun oprichting gezegd had maar drie albums te maken. En drie albums (plus enkele aanvullende producties, zoals een remix-album en een DVD) later was het monster inderdaad dood.
Maar niet voor lang, Gulaggh is herrezen uit de as die Stalaggh op de wereld achterliet. Net als Stalaggh zal Gulaggh een drieluik uitbrengen die hun misantropische kijk op de wereld onder woorden moet brengen. Ondanks dat Gulaggh gevormd wordt door dezelfde mensen als Stalaggh en precies dezelfde ideeën probeert uit te dragen is er wel een duidelijk verschil tussen beide bands. Stalaggh had de nadruk vooral op gitaarfeedback en andere uitingen van ambient-noise liggen, maar Gulaggh heeft deze extreme audio-terror geheel laten varen. Hun muziek is gemaakt met klassieke instrumenten zoals viool, cello, trompet en een enkele snare-drum. Je zou kunnen zeggen dat het verstilder is geworden als het geheel niet zou klinken alsof de hel op aarde is neergedaald. Een hel die veel verschrikkelijker is dan de krankzinnigheid die Stalaggh ons jaren voorgeschoteld heeft.
Gulaggh is vernoemd naar de ijskoude omgevingen waar Rusland haar dissidenten, gevangenen en ander geboefte naar toe zond. Het ijzige Vorkuta is het onderwerp van het eerste album, niet alleen in naam maar ook in de sfeer die de hele muziek uitstraalt. Vanaf de eerste tonen word je letterlijk meegesleurd naar het door modder en koude geteisterde kampementen waar Gulaggh neergestreken is. Een stem weerklinkt uit rondom verspreidde luidsprekers en legt in perfect Russisch iets uit. Misschien de regels van het kampement of misschien iets totaal anders. Waarschijnlijk iets waarvan het maar beter is dat we het niet kunnen verstaan, want ignorance is bliss en waarneer je in de wereld van Gulaggh bent gekomen geldt dit helemaal. In de verte klinken de grommende klanken van machines die de het hele album als grondtoon vergezellen. Een nachtmerrieachtig vioolspel begint die ons de weg leidt naar de barakken waar we denken te verblijven. Hoe mis kunnen we het hebben, zelfs met de kennis van Stalaggh kunnen we onszelf nog niet voorbereiden op de waanzin die Gulaggh voor ons in petto heeft.
Een kind gilt en de muziek zwelt aan om langzaam te vermengen met het schreeuwen van andere kinderen. Een tafereel van demonische monsters, afgerukte ledematen en extreem leed trekt aan mijn geestesoog voorbij. Er worden dingen met de kinderen gedaan die ik niet eens met een pen durf te beschrijven. Ledematen verdwijnen in lichaamsopeningen die daar enkele ogenblikken nog niet zaten en nog veel erger. Een kakofonie van gillende kinderen verspreidt zich door de ruimte. Maar zij zijn niet de enige die gillen. Mannenstemmen schreeuwen treiterend terug naar de kinderen. Hun leed tartend en volledig belachelijk maken. Het is duidelijk, hier is geen ontsnappen meer mogelijk. De ranzige klauwen van Gulaggh zijn diep in je vlees gedrongen om ontzeggelijke dingen met je te doen. Ergens halverwege had ik nog de hoop op een ontsnapping. Een drumroffel wordt ingezet die altijd de eerste stappen naar een executie weergeven. Elk moment verwachtte ik het verlossende schot, het teken dat het beest of ik was doodgeschoten maar het is het beest die de drumstokken hanteert. De drumpartij gaat door, net zo lang door tot het vergaat in de complete waanzin van Gulaggh die erop volgt. Het gegil van de kinderen en de mannen overstemmen alles, de beelden die de muziek oproepen zijn weerzinwekkender dan ooit tot de stem weer uit de luidsprekers klinkt en een oorverdovende stilte zich inzet.
Er zijn weinig bands die deze weerzingwekkende beelden in mijn hoofd kunnen oproepen en ergens is dat maar goed ook. Verdwaasd blijf je achter nadat de stilte na de muziek inzet, nadat de laatste klanken van de stem zijn weggestorven. Voor veel mensen zal dit album een gigantische brug te ver zijn. Met Vorkuta is de eerste stap tot een nieuw drieluik van zeer extreme muziek neergezet, extremer dan Stalaggh. Beter dan Stalaggh. Maar Stalaggh is dood, lang leve Gulaggh! Ik kan niet wachten tot ik mijzelf weer mag onderdompelen in deze volledige waanzin, deze hel die Gulaggh heet.
